"Uwaga. Raport Fundacji Forum Konsumentów pt. Nabici w butelkę. Państwo bezradne wobec nielegalnej reklamy piwa” może naruszać dobra osobiste Kompanii Piwowarskiej SA, w tym jej dobrą sławę, dobre imię, renomę, reputację i wiarygodność. Raport ten jest przedmiotem sporu w postępowaniu o ochronę dóbr osobistych Kompanii Piwowarskiej SA, które toczy się przed Sądem Okręgowym w Warszawie, a przedmiotowa wzmianka jest publikowana jest jako zabezpieczenie udzielone przez sąd na czas trwania postępowania." |
Najnowszy raport Forum Konsumentów „Nabici w butelkę - państwo bezradne wobec nielegalnej reklamy piwa” ukazuje, że prawo mające chronić przed nielegalną reklamą alkoholu jest martwe. Z wszczętych w 2024 roku postępowań prokuratorskich dotyczących nielegalnej promocji i reklamy w tym samym roku umorzono już połowę, a żadne nie skończyło się skierowaniem aktu oskarżenia. Jednostki policji udzieliły informacji jedynie o trzech postępowaniach w minionym roku, z których dwie sprawy umorzono, a w trzecim przypadku – odmówiono wszczęcia.
Organy ścigania masowo umarzają sprawy nie tylko te z zawiadomienia obywateli czy NGO, ale również kierowane przez UOKiK czy Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom. Prowadzony przez Forum Konsumentów w przeciągu ostatnich 12 miesięcy monitoring dostępnych reklam alkoholu wskazuje, że niemal wszystkie ustawowe zakazy dotyczące tematyki i formy reklamy alkoholu były łamane przez reklamodawców.
Nieostry charakter przepisów skutkuje jednak brakiem jakichkolwiek konsekwencji wobec podmiotów, które w sposób ewidentny naruszają przepisy ustawy. Szczególnie rażąca jest wszędobylska reklama piwa. Prezes Fundacji dr Tomasz Sińczak zauważa: Zgodnie z prawem reklama piwa nie może być kierowana do małoletnich, nie może łączyć spożywania alkoholu ze sprawnością fizyczną bądź kierowaniem pojazdami, nie może wywoływać skojarzeń z atrakcyjnością seksualną, relaksem lub wypoczynkiem, nauką lub pracą, czy też z sukcesem zawodowym lub życiowym.
Jak dodaje Prezes FKK: Wszystkie powyższe zakazy są regularnie łamane przez reklamodawców, co, mimo zaangażowania odpowiedzialnych instytucji, nie spotyka się praktycznie z żadnymi sankcjami ze strony organów ścigania. W ubiegłym roku do jednostek prokuratury skierowano zaledwie 32 zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa w postaci nielegalnej promocji i reklamy alkoholu. Ze złożonych zawiadomień w przeciągu 2024 roku umorzono 11 postępowań, a w 4 przypadkach odmówiono wszczęcia postępowania. W pozostałych 17 przypadkach postępowania trwają, ale żadne z nich nie zakończyło się skierowaniem aktu oskarżenia, ani tym bardziej skazaniem. Prawo chroniące przed nielegalną reklamą piwa jest martwe. Skutki ponosimy wszyscy.
Raport FFK „Nabici w butelkę” kreśli wstrząsający krajobraz nadużyć i wskazuje negatywne skutki szybkiej inicjacji i wysokiej konsumpcji w naszym społeczeństwie.
Raport ukazuje też niewygodną dla wielu prawdę: to piwo jest odpowiedzialne za szybką inicjację i wzrost poziomu uzależnionych, a obowiązujące prawo jest martwe Jak wskazuje raport Na uznanie zasługują działania instytucji odpowiedzialnych za przeciwdziałanie alkoholizmowi i ochronę konsumentów – Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom, które wywiązują się z realizacji swoich ustawowych obowiązków. KCPU w roku ubiegłym skierowało 14 zawiadomień, a UOKiK – 6 zawiadomień.
Niemniej jednak postępowania wszczynane z zawiadomienia instytucji publicznych również w znacznej większości nie skutkują kierowaniem aktu oskarżenia. Z 14 zawiadomień skierowanych przez KCPU, 10 zakończyło się umorzeniem postępowania, a jedno odmową wszczęcia. W przypadku UOKiK w 3 przypadkach odmówiono wszczęcia postępowania, a w jednym – postępowanie umorzono – wskazano. Jednostki policji i prokuratury masowo umarzają nie tylko sprawy z zawiadomienia osób fizycznych czy organizacji pozarządowych, ale również te kierowane przez UOKiK czy Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom. Problemem nie jest zatem składanie bezpodstawnych czy błędnie sformułowanych zawiadomień, skoro policja czy prokuratura umarzają postepowania również z zawiadomienia instytucji, które zajmują się tym profesjonalnie.
Nieliczne prowadzone postępowania co do zasady dotyczą nielegalnej promocji lub ekspozycji materiałów w punktach sprzedaży, a więc działań sklepów i sieci handlowych. W badanym czasie nie miało miejsce podjęcie żadnego postępowania dotyczącego reklamy telewizyjnej lub wielkoformatowej reklamy outdoor, za którą odpowiadają producenci piwa, a to właśnie tego rodzaju treści w największym stopniu docierają do odbiorców (w tym nieletnich). Przykładowo z linearnej telewizji korzystało w ciągu 30 dni od daty przeprowadzenia badania prawie 88% ankietowanych przez Krajowy Instytut Mediów. – wskazano w opracowaniu.
Konsument codziennie jest osaczany reklamą piwa. Czy państwo, a z nim my Wszyscy, jest nabite w butelkę?
Plik raportu do pobrania. Zapraszamy do lektury.
